Frankrijk

De belangrijkste soorten tussenpersonen in Frankrijk zijn de handelsagent ('agent commercial') en de handelsvertegenwoordiger ('VRP').

Agent Commercial
Kenmerken
Een handelsagent is een onafhankelijk natuurlijk of rechtspersoon die namens een opdrachtgever, de principaal, bemiddelt. Het contract tussen agent en principaal is een privaatrechtelijke overeenkomst.

Wettelijk kader
De Franse wetgeving voor handelsagenten is sinds 1991 aangepast aan de EG-richtlijn 86/653. De wettelijke bepalingen zijn terug te vinden in de wetsartikelen L134-1 tot en met L134-17 van het Franse wetboek van Koophandel, de 'Code de commerce'.
Een handelsagent moet zijn ingeschreven in het 'régistre spécial des agents commerciaux' (RSAC), dat door de Franse handelsrechtbanken ('Tribunaux du Commerce') wordt aangehouden.

Meer informatie:

• Wetsartikelen over handelsagenten; L134-1 tot en met L134-17 van de 'Code du Commerce': http://legifrance.gouv.fr/affichCode.do;jsessionid=FD9A944632B2295F290D1E20849F5FE8.tpdjo04v_2?idSectionTA=LEGISCTA000006146035&cidTexte=LEGITEXT000005634379&dateTexte=20090728

Contract
Het is niet wettelijk verplicht om een geschreven contract met een handelsagent af te sluiten. Dit wordt echter wel aangeraden. Bovendien mag zowel de principaal als de agent hierom vragen.

Enkele wettelijke bepalingen betreffende de Franse agentuurovereenkomst zijn:

• Beloning. De principaal en handelsagent komen samen de beloningswijze overeen. Meestal wordt overeengekomen dat de handelsagent op commissiebasis werkt.

• Sociale verzekeringen. Omdat een agentuurcontract een privaatrechtelijke overeenkomst is, draagt de handelsagent zelf de verantwoordelijkheid zich sociaal te verzekeren.
• Contractduur. Het agentuurcontract kan voor bepaalde of onbepaalde tijd worden afgesloten.
• Exclusiviteit. Een Franse handelsagent mag voor meerdere principalen werken. Hij dient wel toestemming te krijgen van zijn bestaande principalen voordat hij een nieuwe principaal erbij mag nemen.
• Beëindiging van de agentuurovereenkomst. Bij beëindiging van een agentuurcontract moet rekening met de wettelijke opzegtermijn worden gehouden.
• Vergoeding. Een Franse handelsagent heeft bij beëindiging van zijn contract meestal recht op een beeïndigingsvergoeding.
• Anticoncurrentiebeding. Een anticoncurrentiebeding kan overeengekomen worden.

• Geschillen. In de meeste gevallen is het 'Tribunal du Commerce' competent bij geschillen tussen een principaal en een handelsagent in Frankrijk.

Meer informatie:

• Portaalwebsite voor handelsagenten Acojur, met veel juridische informatie: www.acojur.com
• Brancheorganisatie voor handelsagenten APAC: www.apacfrance.com
• Brancheorganisatie voor handelsagenten FNAC: www.comagent.com

VRP ('Voyageur, Représentant, Placier')
Kenmerken
Een VRP is een Franse handelsvertegenwoordiger. Een VRP heeft een arbeidscontract en is dus een werknemer van het bedrijf dat hij vertegenwoordigt.
De Franse wet maakt onderscheid tussen VRP's die voor één werkgever werken, de 'VRP exclusifs', en VRP's die voor meerdere werkgevers werken, de 'VRP multicartes'.

Wettelijk kader
Aangezien een VRP-contract een arbeidscontract is, zijn de bepalingen over VRP's vastgelegd in wetsartikelen L7311-1 tot en met L7313-18 van het Franse wetboek van arbeid, de 'Code du Travail'. Ook hebben VRP's een cao.

Meer informatie:

• De wetsartikelen over VRP's zijn terug te vinden via de startpagina van de 'Code du Travail': www.legifrance.gouv.fr/affichCode.do?cidTexte=LEGITEXT000006072050&dateTexte=20090128 
• De CAO waaronder VRP's vallen is terug te vinden via: www.legifrance.gouv.fr/affichIDCC.do?idConvention=KALICONT000005635725&fastReqId=2012136958

Contract
Het is niet verplicht om een geschreven contract met een VRP af te sluiten. Dit wordt wel aangeraden. Net zoals bij agentuurovereenkomsten, kunnen in een VRP-contract afspraken worden gemaakt over de aard van de diensten van de VRP, de regio waarin hij deze activiteiten uitvoert en het soort klanten dat hij bezoekt.

Enkele kenmerken van een VRP-contract zijn:

• Beloning. De werkgever en VRP komen samen de beloningswijze overeen. Er kan een vast salaris worden afgesproken, worden overeengekomen dat de VRP op commissiebasis werkt, of een combinatie hiervan.
• Voor 'VRP exclusif' geldt een minimumloon.
• Een 'VRP multicartes' ontvangt een salaris, een commissie, of een combinatie hiervan. Er bestaan geen minimumeisen.

VRP's zijn niet gebonden aan de wettelijke 35-urige werkweek. VRP's krijgen geen overuren uitgekeerd, omdat zij deze juridisch gezien dus niet maken. VRP's krijgen 2,5 vakantiedag per voltijds gewerkte maand. Het vakantiegeld voor VRP's bedraagt 10 procent van de beloning.
Naast een beloning voor arbeid ontvangen sommige VRP's een onkostenvergoeding.

• Sociale verzekeringen. Omdat een VRP een werknemer is, is hij via de werkgever sociaal verzekerd. De werkgever moet dus sociale lasten voor de VRP afdragen aan de Franse sociale verzekeringen.  
• Contractduur. Het contract kan voor een bepaalde of onbepaalde tijd worden afgesloten, maar meestal gaat het om een contract voor onbepaalde tijd. Een contract voor bepaalde tijd kan worden afgesloten als het om tijdelijke werkzaamheden gaat die een precieze taak omvatten.
• Exclusiviteit. In het VRP-contract staat een exclusiviteitsclausule die voor beide partijen geldt. Wanneer de vertegenwoordiger de clausule overtreedt, dan kan de werkgever een schadevergoeding eisen.
• Beëindiging. Bij voortijdige beëindiging van een VRP-overeenkomst moet rekening met de opzegtermijn worden gehouden.
• Vergoeding. In de meeste gevallen heeft de VRP recht op bepaalde vergoedingen op het moment dat het contract wordt beëindigd.
• Anticoncurrentiebeding. Indien gewenst, kan in het arbeidscontract van de VRP een anticoncurrentiebeding worden opgenomen.
• Geschillen. Het Franse arbeidsgerechtshof, de 'Conseil de Prud'hommes', is competent bij geschillen tussen een werkgever en een VRP.

Meer informatie:

• Brancheorganisatie voor VRP's CSN: www.csn.fr
• Portaalwebsite voor 'VRP exclusif': www.vrp-exclusifs.com
• Portaalwebsite voor 'VRP multicartes': www.vrp-multicartes.com

Voorbeeldcontracten voor handelsagenten en VRP's zijn beschikbaar bij de EVD.

Laat een marktscan maken (Individuele marktbewerking)