BM 9, december 2009/januari 2010: Nichemarkt: Bijzondere Business
Datum: 16.12.2009
In de
week dat Javra een vestiging opende in Nepal, brak er een volksopstand uit
tegen koning Gyanendra. Maar Frank Möllers gaf niet op. Nu is zijn bedrijf het
op één na grootste ICT-bedrijf van het land.
Eerst wilde Frank Möllers met Javra naar Bulgarije.
Outsourcen, maar toch dicht bij huis. “Ik vond het een veiliger idee dan
bijvoorbeeld India. Bulgarije is nog te overzien; je kunt er zo heenrijden.”
Het was 2005 en outsourcen was in zijn branche een kwestie geworden van pompen
of verzuipen. Klanten oefenden druk uit. “Grote bedrijven zijn altijd bezig met
kostenbesparing. We wisten: als we niks doen, gaan ze zelf outsourcen of gaan
ze in zee met een ander bedrijf dat het voor ze kan doen.
Vanaf het begin liep het niet lekker in Bulgarije. “Sollicitanten waren
schaars, hun niveau was laag en ze vroegen veel geld.” De avond voordat hij het
huurcontract zou tekenen, kreeg Möllers koudwatervrees en trok zich terug.
Möllers: “Het was puur onderbuikgevoel. Het voelde gewoon niet goed”. Al
surfend naar een alternatief stuitte hij op Nepal. Hij bezocht een bijeenkomst
op het consulaat in Amsterdam en stuurde een partner mee op studiereis. “Heel
impulsief, ik ben echt op mijn gevoel afgegaan.”
IT-park
Möllers’ partner kwam met goede verhalen thuis: niet ver van de hoofdstad
Kathmandu lag een ICT-park dat nog geen enkele huurder had. Een idee van de
koning, die hoopte het Indiase succesverhaal te evenaren. Nog geen enkel
buitenlands bedrijf had het aangedurfd. Nu was de overheid bereid om Javra alle
medewerking te geven. Möllers: “We hebben toen een advertentie op een Nepalese
vacaturesite gezet. Dezelfde dag hadden we al tachtig reacties, allemaal mensen
met een hbo-opleiding. Toen zeiden we: ‘Kijk, dat is andere koek.’ Het gaf
vertrouwen.”
"Elke avond zagen we op het journaal de rellen met honderdduizend betogers
op straat"
Rellen
Maar in dezelfde week dat Javra met acht mensen van start zou gaan, ging
het mis. De Nepalese bevolking kwam in opstand tegen de koning. De betogingen
haalden het wereldnieuws. “Elke avond zagen we op het journaal de rellen met
honderdduizend betogers op straat.” Javra’s lokale manager en advocaat
scheurden ondertussen op de brommer door de stad om de laatste formaliteiten te
regelen. Maar het ICT-park kwam Javra niet meer in. “We hadden alle contracten
afgesloten met een regering die er niet meer was. Iedereen haatte die oude
regering, en omdat wij daar zaken mee hadden gedaan, zagen ze ons ook als
corrupt.”
Geen internet
Een half jaar lang werkten de acht medewerkers noodgedwongen vanuit een
hotel in Kathmandu. Na veel gesprekken met de nieuwe autoriteiten, kreeg
Möllers alsnog de sleutel van het ICT-park. Maar de internetverbinding was zo
slecht dat een belangrijke potentiële klant tijdens zijn bezoek niet één keer
zijn mail kon checken. Die klant haakte dan ook af. Möllers besloot de stekker
eruit te trekken en in de hoofdstad verder te gaan.
Op de vijfde verdieping van een kantoorpand in de hoofdstad vond Möllers genoeg
ruimte voor zijn inmiddels 35-koppige personeel. Sindsdien is Javra alleen maar
gegroeid: in Nepal werken nu zeventig medewerkers. Ervaren projectmanagers
onderhouden direct contact met opdrachtgevers wereldwijd. Het duurt lang
voordat een outsource-vestiging naar behoren draait. Sowieso kost het een jaar
om pas afgestudeerde werknemers wegwijs te maken in de programmeertaal waarmee
Javra werkt. Daarnaast is het moeilijk om personeel na de training ook echt
vast te houden. “Nepal is een van de armste landen ter wereld, dus ze grijpen
elke kans. Ik heb dat in het begin onderschat. Wat dat betreft zijn we door
schade en schande wijs geworden. Van één jongen kreeg ik een mailtje dat ‘ie in
Amerika zat en niet meer kwam. Een ander zei: ‘Dit is mijn laatste week, ik ga
naar de concurrent." Tegenwoordig houdt Möllers de officiële diploma’s in
bewaring. “Onze advocaat had ons dat vanaf het begin aangeraden, maar ik was er
heel erg op tegen. Het duurt 2,5 jaar voordat je ziet dat het niet anders kan.”
Hij verzon echter ook positieve tactieken, zoals een spaarfonds en het meeverzekeren
van ouders van werknemers. Én er is kinderopvang. “Misschien zijn we wel het
enige bedrijf in Nepal dat dat doet.”
|
Bedrijf: |
Tekst:
Reinier Spreen
