Na een periode van onafgebroken economische groei (1995-2000), vervolgens stagnatie (vanaf 2001) en zelfs recessie (in 2003) leek de Portugese economie zich langzamerhand te herstellen. De structurele oorzaken die tot de recessie hebben geleid, zijn echter nog steeds niet uit de weg geholpen. Het hardnekkige tekort op de handelsbalans, de lage productiviteit en de grote schuld van de private sector blijven risicofactoren. De wereldwijde financiële/economische crisis die in de tweede helft van 2008 is begonnen, heeft een negatieve invloed op het economische herstel van het land.

Bbp
In 2007 bedroeg het Portugese bruto binnenlands product (bbp) 163 miljard euro. In 2006 was dat 155 miljard euro. De groei van het bbp kwam daarmee in 2007 uit op 1,9 procent ten opzichte van het voorgaande jaar. In 2008 groeide het bbp door de crisis nauwelijks (166 miljard euro), met 0,2 procent.
Voor 2009 verwacht de Economist Intelligence Unit (EIU) een negatieve groei (-4,2 procent). In het interimrapport van januari 2009 gaat de Europese Commissie ook uit van een negatieve groei voor 2009, maar dan van -1,6 procent. De Portugese regering is optimistischer en houdt rekening met een groei van -0,8 procent.

Investeringen
In 2007 namen de bruto vaste investeringen voor het eerst sinds 2002 toe (+3,2 procent van het bbp), een teken van herstel van de economie. In 2008 liepen deze investeringen echter terug (-1,1 procent) als gevolg van de kredietcrisis. Voor 2009 verwacht de EIU weer een daling (-9,6 van het bbp).

Particuliere consumptie
Sinds 2004 vertoonde de groei van de particuliere consumptie in Portugal een licht herstel. In dat jaar groeide de particuliere consumptie aanzienlijk ten opzichte van 2003 met 2,5 procent. In 2005, 2006 en 2007 zette de groei door maar de groeipercentages waren meer bescheiden: respectievelijk 2 procent, 1,1 procent en 1,5 procent. Hiermee leek het consumentenvertrouwen aarzelend te verbeteren. Echter de gevolgen van de forse achteruitgang van het besteedbare inkomen van huishoudens als gevolg van banenverlies, loonmatiging, hogere belastingen en kapitaalverlies op de beurs in de periode 2001-2005 zijn nog zichtbaar. In 2008 kwam de groei van de particuliere consumptie weliswaar uit op 1,6 procent maar voor 2009 verwacht de EIU dat de groei gaat afnemen (-1,3 procent).

Inflatie
In 2006 ging de inflatie omhoog naar 3,1 procent mede als gevolg van de aanhoudend hoge olieprijzen. In 2007 liep de inflatie terug naar 2,4 procent, om vervolgens in 2008 weer te stijgen tot 2,7 procent. Voor 2009 verwacht de EIU deflatie (-1 procent), terwijl de Europese Commissie uitgaat van een inflatiecijfer van 1 procent.

Lopende rekening
Sinds 2004 loopt het tekort op de Portugese lopende rekening op. In dat jaar bedroeg het tekort 13,9 miljard US dollar. In 2007 steeg dit tekort naar 21,4 miljard US dollar en in 2008 naar 29,6 miljard US dollar.
De Portugese lopende rekening kampt sinds 1995 met een groeiend tekort. Dit structurele tekort wordt vooral veroorzaakt door een toenemend tekort op de handelsbalans. Het tekort wordt enigszins verzacht door een overschot op de kapitaalrekening dat terug te voeren is op de overdracht van EU-fondsen naar Portugal en op inkomsten uit toerisme. Voor 2009 verwacht de EIU dat het tekort afneemt tot 20,6 miljard US dollar.

Werkgelegenheid
Sinds 2002 loopt de werkloosheid in Portugal op: van 4,0 procent in 2001 naar 8 procent in 2007. In 2008 bedroeg de werkloosheid 7,6 procent en voor 2009 houdt de EIU rekening met een werkloosheidscijfer van 9,3 procent. De Europese Commissie gaat uit van een lager werkloosheidspercentage, namelijk 8,8 procent.

Meer informatie:

• Portugese ministerie van Financiën (Portugese cijfers): www.min-financas.pt/inf_economica/PECJan09.pdf
• Interim Forecast Europese Commissie (cijfers Europese Commissie): http://ec.europa.eu/economy_finance/thematic_articles/article13727_en.htm

• Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling - OESO:
  www.oecd.orgbrowse > by country